Ebû Cuhayfe Vehb Bin Abdullah

Ebû Cuhayfe Vehb bin Abdullah es-Süvâi (r.a), Sığar-ı sahâbeden oluB, Resûlullâh (s.a.v)’ın vefâtında büluğ çağında idi. Abdullah İbn-i Abbâs’ın akranındandır. Resûlullâh (s.a.v)’den, Hz.Ali ve Berâ’dan hadis rivâyet etmiştir.

Ebû Cuhayfe Vehb Bin Abdullah

Ebû Cuhayfe Vehb Bin Abdullah
أ َبـُـو جُــحَــيْــفَــة ُوَهـْـبُ بْــنُ عَــبْــدُ الله


 Baba Adı    :    Vehb bin Abdullah.
 Anne Adı    :    Bilgi yok.
 Doğum Tarihi ve Yeri    :    Bilgi yok.
 Ölüm Tarihi ve Yeri    :    Hicretin 74. Miladi 693 yılında Kûfe’de vefat etti. Kabri Kûfe’dedir.
 Fiziki Yapısı    :    Bilgi yok.
 Eşleri    :    Bilgi yok.
 Oğulları    :    Avn bin Ebû Cuheyfe,
 Kızları    :    Bilgi yok.
 Gavzeler    :    Bilgi yok.
 Muhacir mi Ensar mı    :    Bilgi yok.
 Rivayet Ettiği Hadis Sayısı    :    Rivayeti var, sayısı belli değildir.
 Sahabeden Kim ile Kardeşti    :    Bilgi yok.
 Kabile Neseb ve Soyu    :    Vehb bin Abdullah bin Müslim bin Cünâde bin Habib bin Süvâe es-Süvâi bin Âmir bin Sa’saa,
 Lakap ve Künyesi    :    Ebû Cühayfe, es-Süvâi
 Kimlerle Akraba idi    :    Bilgi yok.



Ebû Cuhayfe Vehb Bin Abdullah Hayatı

Ebû Cuhayfe Vehb bin Abdullah es-Süvâi (r.a), Sığar-ı sahâbeden oluB, Resûlullâh (s.a.v)’ın vefâtında büluğ çağında idi. Abdullah İbn-i Abbâs’ın akranındandır. Resûlullâh (s.a.v)’den, Hz.Ali ve Berâ’dan hadis rivâyet etmiştir. Kendisinden de oğlu Avn bin Ebû Cuhayfe, İsmail bin Ebû Hâlid ve Seleme bin Kuheyl gibi zevat hadis rivâyet etmiştir. Hadisleri Kütüb-ü Sitte’de yer almıştır. Hicri 74. Miladi 693 yılında vefât etmiştir.

Ebû Cuhayfe, Vehb bin Abdullah’dan demiştir ki:

      “-Mekke’de Resûlullâh (s.a.v)’ın yanına geldim kendisi deriden yapıl-mış kırmızı bir çadırda bulunuyordu. Sonra Bilâl-ı Hâbeşi (r.a), çıkıp ezan okudu. Ben de onun ağzını sağa sola döndürüşünü takibe koyuldum. Sonra Resûlullâh (s.a.v), üzerinde Yemen kumaşından kırmızı çizgili kıtri denilen bir elbise ile çıktı!”

Mûsâ bin İsmail Ebû Cuhfe’den bu hadisi şöyle rivâyet etti:

      “-Ben Bilâl (r.a)’ı Ebtah’a çıkmış, ezan okurken gördüm. Hayye ale’s-salâh, Hayye ale’l-Felâh cümlelerine gelince, vücudunu döndürme-den boynunu sağa ve sola çeviriyordu. Sonra Bilâl çadıra girdi. Bir değnekle çıktı!”

Mûsâ bin İsmâil Ebû Cuheyfe hadisinin geri kalan kısmını da rivâyet etti. Denmektedir. 1

El-İsabe’de İbn-i Hacer el-Askalani şöyle nakleder:

Ebû Cuhayfe Vehb bin Abdullah es-Süvâi (r.a) Resûlullâh (s.a.v)’ın yanına ömrünün sonlarına doğru geldi. O’ndan hadis ezberledi. Sonra Hz.Ali’nin sohbetinde bulundu. Hz.Ali, halife olunca da onu, Kûfe’deki güvenlik kuvvetlerinin başına tayin etti. Sâhih adlı kitabında ondan şöyle rivâyete göre:

      “-Resûlullâh (s.a.v)’ı gördüm. Hasan bin Ali (r.a), O’na benziyordu. Bizim için on üç genç deve emretti. Onları henüz almadan önce öldü!”

Hz.Ali (r.a), onu “Vehb el-Hayr” diye adlandırırdı.

Resûlullâh (s.a.v)’den rivâyette bulunmuştur. Hz.Ali ve Berâ bin Âzib’den de rivâyet etmiştir. Kendisinden oğlu Avn, Şa’bi, Ebû İshak es-Sebii, Seleme bin Küheyl, İsmail bin Ebû Hâlid, Ali bin el-Erkam, Hakem bin Uyeyne ve kimileri rivâyet etmişlerdir.

Vâkidi şöyle der:

      “-Vehb bin Abdullah, Bişr Irak valisi iken öldü!”

İbn-i Hibbân onun Hicri 64 yılında öldüğünü ileri sürdü. 2

Ebû Cuhayfe (r.a) dedi ki:

      “-Resûlullâh (s.a.v)’i gördüm, Ali’nin oğlu el-Hasan ikisinede selâm olsun, O’na benziyordu!”

Bu hadisi Ebû Cuhayfe’den rivâyet eden İsmail bin Ebû Hâlid, Ebû Cuhayfe’ye:

      “-Resûlullâh (s.a.v)’ın niteliklerini bana anlatır mısın?”dedim.

Dedi ki:

      “-Saçlarının beyazı siyahına karışmış, bem beyaz tenli birisi idi. Resûlullâh (s.a.v) bizlere on üç genç dişi deve verilmesini emretti. Biz o develeri ele geçirmeden Resûlullâh (s.a.v)’ın ruhu kabzedildi!”

Ebû Cuhayfe es-Süvâi’den rivâyetler dedi ki:

      “-Resûlullâh (s.a.v)’ı gördüm. O’nun alt dudağının altında beyazlaş-mış saçlar da gördüm!”

El-Hakem dedi ki: Ebû Cuhayfe’yi şöyle derken dinledim:

      “-Resûlullâh (s.a.v), öğle sıcağında el-Bathâ’ya çıktı. Abdest aldı, sonra öğle namazını iki rekat, ikindi namazını iki rekat olarak kıldı. Önünde de bir harbe vardı!”

Bu hadiste Avn, babası Ebû Cuhayfe’den rivâyetinde şu fazlalığı da eklemektedir:

“-Bu harbenin arka tarafından kadınlar gider gelirdi. İnsanlar kalkıp onun ellerini tutup, ellerini yüzlerine sürdüler. Ebû Cuhayfe dedi ki:

      “-Ben de O’nun elini aldım, yüzüme koydum. Kardan daha soğuk, kokusunun da miskten daha hoş olduğunu gördüm!”

Avn bin Ebû Cuhayfe, o babasının şöyle dediğini rivâyet etmiştir:

“-El-Abtah denilen yerde bir çadırda bulunuyor iken öğle sıcağında Resûlullâh (s.a.v)’ın huzuruna çıkarıldım. Bilâl dışarı çıktı ve namaz için ezan okudu. Daha sonra içeri girdi. Akabinde Resûlullâh (s.a.v)’ın abdest suyundan artanı dışarı çıkardı. İnsanlar onun üzerine atılarak o sudan aldılar. Daha sonra tekrar içeri girip, perdeyi alıp dışarı çıktı.

Resûlullâh (s.a.v)’de çıktı. Halen O’nun iki baldırının parıltısını görür gibiyim. Harbeyi yere sapladı. Sonra da öğle namazını iki rekat, ikindi namazını da iki rekat kıldı. Önünden bu halde iken geçiliyordu!” 3

Ebû Cuhayfe (r.a) Kûfe’de halife Hz.Ali (r.a)’ın Beytü’l-Maldan sor-umlu kişiydi. Vehbu’l-Hayr diye maruftur. Hicretin 74. Miladi 693 yılında Kûfe’de vefat etti. Kabri Kûfe’dedir.

Kendisinden Ebû İshak es-Sebii ve İsmail bin Ebi Hâlid rivâyet etti. Rivâyetleri kütüb-i Sitte’de tahric edildi.

Şübhesiz ki, en doğrusunu Allâh bilir. Allâh, onlardan razı olsun.



1- Sünen-i Ebû Dâvûd-Kitabu’s-Salât-Bab-34-No-520 
2- El-İsabe İbn-i Hacer el-Askalani-4-674-No-9172 
3- Muhtasar Fethü’l-Bâri-Menkıbeler-Bab-23-3543-3544-3545-3553-3566